Bizkaiko Foru Aldundia - Diputación Foral de Bizkaia

(Bizikletako sarearen bistaratzailea)

ZUZENDARITZA PLANEAN BILDUTAKO SAREAREN PLANIFIKATZEA

Bizkaiko Lurralde Historikoaren bizikletazko egituratzea, Lurraldearen Antolamenduaren Legeriaren plangintzaren tresna ezberdinen exijentzia bat da.

Zehaztapen handiagoz edo ez, arau exijentzia hau, Bizkaiko Errepideen Lurraldeko Plan Sektorialak, Lurraldearen Antolamenduaren Legean beran, bere Lurraldearen Antolamenduaren bere Gidalerroetan, gure Lurraldearengan eragina duten Lurraldeko Plan Partzial ezberdinen idazte definitiboen aurretiko tresnetan, baita orden sektorialean ere biltzen du.

Ildo berean, eta planifikatze, behar eta aukera ikerketa batzuen ostean, Errepideen Lurraldeko Plan Sektorialean diseinatutako Bide Alternatiboen Azpiegitura Sarearen diseinuan oinarrituz, eta landa ikerketaz eta Udalekin eta inplikatutako erakundeekin bileraz betetako hiru urteko epealdi bat eta gero, Zuzendaritza Planak, bizikletaren gainean, Lurralde Historikoaren honako egitura saretu eta eratua aurkezten du.

Durangaldea

Ibilbidea osora::

44.867 metro

Zuzenean ukituriko Biztanleria:

60.725 biztanle.

Zein udalerritan garatzen da:

• Amorebieta-Etxano
• Iurreta
• Durango
• Abadiño
• Atxondo
• Elorrio

Amorebieta-Etxanoko hirigunetik, Udal Bizikletazko sareak, hirigunea, Ibaizabal ibaiaren ertzean zehar kokatutako poligono industrialek (Cóndor, Tolsan, Zubietas, Erkoles) osatzen duten zona industrialarekin konektatzen du, Udalak, ibaiaren ezker ertzean garatzen ari den hiri berrantolamendu berriaren eta aisialdi-naturaren bidez. Industri zona honetatik, ardatzak Iurreta eta Durangoko biderantz jotzen du, Santa Cruz eta San Pedro baselizetarantz eta Bekoerrota auzorantz jotzen duen herri harbidearen egokitzapenaren bidez, Durangotik Zugastietako errepidean (BI-3332). Puntu honetatik N-634-rantz joko dugu, hau gurutzatu eta Azkarrentako industri pabiloietan sartzeko urbanizazio berrian barneraturik jarraitzeko, azken hau Durangoko udal mugartean; ondoren hirigunerantz joko dugu, Orozketako auzoan sartzen den BI-4331 errepidetik sartuz.

Gure ardatza Durangoko hirigunean emango da, non batera Iurretarekin konektatuko duen, Udal Bizikletazko sare oso baten bidez, bertan Udalak lan egiten duelarik.Behin Durangoko erdigunea zeharkatu izan, honek Abadiñorantz jotzen du Galindoko zonaren eta esparru honetan kokatutako kirol eta industri zona berriaren bidez; bertan sartzeko, Matiena eta bizikletazko bidetik jo daiteke, merkataritza zentroaren atzetik ibaiaren ezker ertzean kokaturik dagoena, baita Elorrirako bidea jarraitzen zuen trenbideak zuen antzinako bideak perfilatutako antzeko norabidea jarraitzen duen taxuketaren bidez ere, bi udalerriek zona honentzako definitu duten hiri plangintza berriari egokitutakoa.

Zona honetatik Abanbizkoatik eta Abadiñoko udaleko ingurunetik jarraitzen dugu (Atxondo), hots, bertara trenbidearen antzinako plataformaren bidez helduko garelarik BI-632 errepidea gurutzatu ostean, bi udalerrien arteko limitean. Era beran, gure ardatzak, Atxondoko antzinako meatze-trenaren bidearekin konektatzen du, gaur egun oinezko erabilerarako berreskuratu dena eta BI-4332-arekiko paralelo dena; azken honek trafiko murriztua du, eta bizikletan segurtasunez ibiltzeko neurri ezberdinak hartuko balira berrindartuko litzateke, aipatutako oinezko bidea bizikletaz ibiltzeko gaitzen ez bada behintzat.

Apatamonastegitik, ardatzak, antzinako trenbidearen bidetik jarraitzen du Elorriorantz, Durango-Elorrio errepidera heldu arte (BI-632); honetan sartzeko gaur egun dagoen zubi bat hartuko dugu, erabileren eraldaketa aprobetxatuz eta, ondorioz, bizikletazko aprobetxamendurako bere egokitzapena aprobetxatuz, Elorrioko egungo ingurabidea, N-634 eta A-8 Autopistarekin konektatuko duen errepide berriaren eraikuntzaren ondorioz

Bizikletazko ardatz hau azkenik Elorrioko hirigunera helduko da, antzinako trenbidearen azken tartea berreskuratuz; hau udalerriaren BI-632 sarreran dagoen industri poligonoaren atzeko zonatik joango da, gaur egun auzotar askok oinezko pasealeku bezala erabiltzen dutena. Era berean, eta udal instantzien arteko koordinaketan, inguruaren ezagutzaren herri-hiri ibilbide baten bigarren mailako garapen bat planteatzen du, gaur egun dauden herri galtzada asfaltatuen aprobetxamenduaren bidez eta proiektuan dauden hiri-bide berrien tarte ezberdinen bidez.

Nerbioi-Ibaizabal

Ibilbidea osora:

55.396 metro

Zuzenean ukituriko Biztanleria:

116.773 biztanle.

Zein udalerritan garatzen da:

• Basauri
• Etxebarri
• Arrigorriaga
• Ugao-Miraballes
• Galdakao
• Bedia
• Lemoa
• Amorebieta-Etxano.

Peñako Parketik hasita (Bilbo), Bilboko Udal Bizikletazko Sarearen plangintzaren barne bilduta (9 ardatza), bizikletazko bideak Ibaizabal ibaiaren parean jarraitzen du Ollarganetik, Arrigorriagako Udalak Izartu Programaren barne burutzea aurreikusita duen birdoikuntzaren emaitza bezala, Bokete zonaraino jarraituz (Etxebarri), Ekialde Bide-Antolaketaren sartze bideen proiektu berrian barneratutako (eta bereganatutako) bizikletazko bide baten bidez (Zubialdea-Ibarsuri). Puntu honetan, bizikletazko egokitzapenaren proiektuak, era berean, Montefuerte-ko Parkearekin lotura bat izan beharko du, aurretiko zuzeneko sarbide baten bidez edota berreskuratuta eta erabat zaharberrituta dagoen antzinako meatze zubiaren bidez, zehazki, Basauriko Zubialde zonan dagoen astialdirako Parke garrantzitsu hau Boketearekin lotuko duena, BI-3712-aren gainetik zeharkatuz. Une honetatik aurrera, bizikletazko bideak Arratiako antzinako trenaren tunela eta tartearen zati bat berreskuratzen du, Ibaizabal ibaiaren ezker ertzetik jarraituz; orduan Basauriko Cervantes kalera helduko da (Arratiako trenaren antzinako plataformaren gainean eraikitakoa hain zuzen ere); honela, zonan ikertuko den trenbide berrantolamenduaren etorkizuneko proposamena bereganatzen da eta, ondorioz, ibaiaren ubideak eta Larrazabal kaleak osatutako lursailaren pastila osoaren berreraketa bereganatuz. Bizikletazko ibilbide honek herrialde beretik jarraituko du Urbi kalera heldu arte. Puntu honetan, gure ardatzak alde batetik Galdakaorantz jotzen du, eta bestetik Nerbioi Gainerantz, Ugao-Miraballes-era heldu arte.

Gure deskribapenarekin jarraitu baino lehen, ardatz honek Etxebarriko hiriguneari honako konexioa planteatzen duela aipatu beharra dago: alde batetik, udalak proiektatutako zaldain berriaren bidez konexio baten bidez, ibaiaren bi ertzak konektatuko dituena, eta beraz bizikletazko ardatza eta Metroko obren inguruan gaur egun eraikitzen ari den garraio publikoaren intermodalitate zona berria. Bestalde, Etxebarriko Dorre Karratuko zonatik hasiko den konexioaren bidez, dagoen tren zubia aprobetxatuko lukeena, bai egungo bidearen zabalkuntzaren bidez, baita bere aprobetxamendu eta erreformaren bidez, EskoTren delakoak alde batera uztekotan; honek, Basauriko Cervantes kalearen mailan bizikletazko ardatzarekin konektatzea baimenduko liguke.

Urbi kaletik Nerbioi ibaia gaindituz, gure bizikletazko bideak MercaBilbao eta Ibarretako zonara helduko da. Aurretik, Kantalazarra eta Soloarte Parkeetako zonan ibaiko bi ertzetan dauden edota proiektaturik dauden bizikletazko eta oinezko pasalekuekin konektatuko da; hauek Bolintxi zonarantz luzatuko dira, zona horretarako udal plangintzaren arabera, eta hiriguneari Sarearekin etorkizuneko lotura berriak emango dizkio.

Ardatzak, era berean, Uriarte eta Lapatzako Ibarren zonarako udal plangintza berria aprobetxatzen du; honela, Arrigorriagako limitearekin, antzinako papertegitik gertu dagoen zona eta ibai ertzaren egungo pasabidearekin eta udalerriko hirigunearekin konektatzen den kirol zona guztiaren birdoikuntzaren udalerri honetako proiektu aurreratua konektatuko da. Une honetan, bi aukera ditugu; alde batetik Ugao-Miraballes-erantz jotzea, egungo pasabidea erabiliz eta proiektatutako oinezko zaldain berritik ibaia zeharkatuz, Martiartuko Poligonoaren behe zonaldearekin lotuko dena, eta ibaian gora jarraitzea, ibaiaren eskuinaldeko ertzetik; beste aukera, BI-3723-aren bidez Ollarganekin lotzen den zirkulua ixtea da. Bertara jotzeko, autopistaren gainetik proiektatutako zaldainetik joango gara, Arrigorriagako hirigunea eta Mendikosolo Parkearen zona eta errepide hori konektatzen dituena.

Basauriko Urbi kalean kokatutako puntura helduz, gure ardatzak, era beran, Galdakao eta Bediako biderantz jarraitzen du, Ibaizabal gaindituz. Lehenik, hiri bide batetik joango gara, zeinera, Aperribairen mailan dagoen (Galdakao) Bilbo-Donostia errepidea (N-634) gaindituz heldu garen, toki honetan dagoen oinezko zubitik. Hiri bide honek Galdakaoko hirigunea zeharkatzea baimentzen digu, Gurutz Enparantzara heldu arte; gainera honek hirigunea eta Ibaizabal ibaiaren ezker ertzean planifikatutako astialdi zona berria konektatuko du (Zuazoko zonan); bertara, gainera, Bekeako zonatik hel gaitezke, ondorioz, Galdakaon, bizikletazko ardatz honi zerbitzu ematen dion Oinarrizko Udal bizikletazko Sareak, zirkulu konfigurazioa hartuko duelarik.

Bekeako zonatik ardatzak Usansolorantz jotzen du, bertan, udala garatzen ari den oinezkotze eta urbanizazio berriaren proiektuarekin bat egingo duelarik. Ondoren, Bediako udalerrietarantz joko dugu, bertara Santo Tomas eta Eroso-Ugarte auzoen bidez helduko garelarik, baita Lemoarantz ere, Durandiotik; antzinako erromatar zubiaren berreskuratzearen bidez ibai zeharkatu eta N-240-rantz joko dugu, eta berriz ere udal pasabidera helduko gara, Teileria auzoaren inguruetaraino helduko dena. Ekintza honek, gainera, autobus geltokiaren eta Lemoako poligonoaren arteko oinezko lotura bat ezartzea baimenduko digu. Gure bizikletazko ardatzak Amorebieta-Etxanoko bidean jarraitzen du, BI-635 errepidearen erabileren etorkizuneko eraldaketa eta bere bizikletazko egokitzapena aprobetxatuz, Amorebieta-Etxanoko Boroa auzoaren mailan N-240 eta A-8-aren lotura berria funtzionamenduan jartzearen ondorioz. Era berean, ardatz hau, Lemoako Teileria auzoan, 7 ardatzarekin konektatuko da.

Azkenik, gure 2 ardatza, Amorebieta-Etxanora heltzerakoan, udalak diseinatutako Udal bizikletazko Sarearekin konektatuko da; honek, “Y handi baten” formaz, udalerriko bizikletazko jarduketen gune nagusiak elkartzen ditu eta, gainera, alde batetik Durangalderantz jotzen du (1 ardatza), eta bestetik, Urdaibairantz (6 ardatza), kasu honetan Muxikaraino EuskoTrenaren linearen erabilerak suposatzen duen intermodalitatearen bidez; bertan aipatutako 6 ardatzaren hasiera dugu.

Ezkerraldea-Meatzaldea

Ibilbidea osora:

95.969 metro

Zuzenean ukituriko Biztanleria:

265.088 biztanle.

Zein udalerritan garatzen da:

• Barakaldo
• Sestao
• Portugalete
• Santurtzi
• Zierbena
• Muskiz
• Trapaga
• Ortuella
• Abanto eta Zierbena
• Galdames
• Sopuerta
• Artzentales

Ardatz hau, egia esanda, garatzen den hamaika udalerriek osatutako lurraldearen barne sare txiki bat da. Ardatz hau egituratzen duen bizikletazko azpiegiturak, funtsean hiru azpiegitura nuklearretan du oinarria:

• Portugalete - Areeta-ko bizikletazko egungo bidexka
• Ballonti ardatzean zehar etorkuzneko bidea (non Bizikleta-Aldaia dagoen) eta
• Bilbo Itsasadar 2000a garatzen ari den ekintza, Urban Planaren barne, Portu eta Rontegi-ko Ditxoan zehar, non bizikletaz ibiltzeko ebazpideak barneratzen diren.

Ibilbide nagusi hau, era berean, zabaldu egiten da, mutur batetan Bilborekin konektatuz, Zorrotzaren bidez eta, bestetik, Enkarterrietako Eskualdeetako meatze zonarekin, Artzentaleseraino bere luzapenaren bidez, Gallartatik hasten den adar berri baten gaikuntzaren bidez (Abanto eta Zierbena), antzinako hiru meatze trenbideen jarraikako berreskuratzea aprobetxatuz.

Era beran, ardatz ornodun honi, bai Barakaldoko Udal Bizikletazko Sarea, baita beste udalerrietara sartzeko lotura edo adar ezberdinak ere batzen zaizkio: Sestao - Portugalete - Santurtzi - Zierbena, baita Ezkerraldeko Ertza osoa Bizkaia Zubiaren bidez alde batetik, eta Muskiz (Renfe-ko geltokiaren bidez), Trapaga Aran eta Cadagua-ko 5 ardatza bestetik.

Bestalde, Barakaldoko Udal Sareak, Ezker Ertzeko eta Meatze Zonako bizikletazko mugikortasunaren ardatz ornodun oso honen lotura baimentzen du, bai Bilboko Udal Terminoa (9 ardatza) eta Cadagua-ko 5 ardatzarekin, baita beste zerbitzu batzuekin ere, adibidez, “Bilbao Exhibition Center” Feria. Era berean, Udal Sare horrek, non egungo Dolores Ibarruriren espaloi-bizikleta bidexka biltzen den, Gorostiza eta El Regato-ko astialdirako zonara hurbiltzen gaitu, eta Urtuella eta Trapagarekin berriz ere lotzen gaitu, nagusiki aisiari zuzendutako bizikletazko bide baten bidez: La Orconera-ko meatze trenaren antzinako plataforma.

Azkenik, ardatz honetan barneratutako jarduketa bat nabarmenduko dugu, honi funtzionaltasun handia emango baitio, oztopo orografikoak ezabatzeko bide eroso bat baimentzeaz gain, Itsasadarraren bi ertzen batzea erraztuz; hau, Galdames - Sestao meatze trenbidearen antzinako tunelaren bizikletazko igarotzerako barneratzea eta ondorioz ematen den gaitzea da, Ondejeda eta La Benedicta Parkeen artean dabilena, Sestaoko udal terminoan biak.

Era honetan, eta ardatz honi dagokion planoan ikus dezakegun bezala, biztanleri ugari dituen esparru izugarri zabal baten udalen arteko lehenengo ornodun azpiegitura bat izango dugu; Ezker Ertza eta Meatze Zona. Honek Bilbo eta Eskuin Ertza lotzen ditu, eta honek garraioaren azpiegitura publikoekin batera, batez ere trenbidekoa , era seguru batez hiritar kopuru handi bati bizikletaz joan-etorriak egiteko aukera hurbiltzen dio, bai Ezker Ertzean, baita Bilbo Handiko Zonan ere.

Eskumaldea

Ibilbidea osora:

57.068 metro

Zuzenean ukituriko Biztanleria:

153.981 biztanle.

Zein udalerritan garatzen da:

• Plentzia
• Barrika
• Sopela
• Berango
• Getxo
• Leioa
• Erandio.

Ardatz hau, oinarrian, lau jarduketa nagusietan eusten da:

• "Itsasadarraren bizikletazko ardatza bere Eskuin Ardatzetik ” izeneko ibilbidea,”.
• Leioan Euskal Herriko Unibertsitateko egoitzen ardatzari ailegarreztasuna eta lotura.
• Getxoko Udal Bizikletazko Sarea.
• Uribe Kosta Pasabidetik eratortzen den bizikleta-aldaia.

Jarduketa (edo ibilbide) nagusia, “Bizikletari, oinezko eta motorezko ibilgailuentzako funtzionaltasuna emateko helburuarekin, itsasadarraren eskuin aldeko bidearen egokitzapenerako lankidetza akordioa” , garapenaren ondorioa da; akordio honi buruz aurretik mintzatu gara, “1999-2003 bizikletaren sustapenerako Jarduera-Planaren” balantzea egiterakoan. Akordio honek, Elorrieta (Bilbo) eta Bizkaia Zubia (Getxo) lotzen ditu, Itsasadarraren eskuin ertz osoan zehar dagoen bizikleta errei baten bidez, behin gaur egun Portuko Agintaritzari dagokion errepidea berreratu izan. Dagoen ibilbide honek, era beran, biderabanatze (edo lotura) bi ditu: alde batetik, Lutxanatik (Erandio) hasita, Erandio Goikoako merkatu zonarantz, Plaiabarri zeharkatzen duen Asua ibaiaren zirga bidearen gaikuntza ostean, eta Akarlanda astialdi zonarantz jotzen duena, eta bestetik, honako ardatzaren bigarren jarduketa zentrala deitu duguna, hots, Lamiako ditxotik hasita eta Leioako Udal bizikletazko Sarean bilduta, tranbe berriaren ibilbidea aprobetxatuz Leioako Unibertsitaterantz jotzen duena.

Bizikleta ardatz honen ibilbidearen definitzaile den hirugarren jarduera zentrala, Getxoko Udal Bizikleta Sarearen garapenari dagokiona da. Gure Lurraldean egun definitutakoetatik garatuena da, gutxien garatutakoa, Uribe-Kostako Pasabidean Bizikleta-Aldai motako bizikletazko ebazpenen funtzionamenduan jartzea delarik, bai ebatzitako epealdietan, baita ebaztear daudenetan ere.

Bi jarduketek, ondartzetara sarbidea errazten diete, bai Leioatik hurbil dauden udalerriei, udal sarea helburu honetara bideraturik duena, baita Bilbori (Itsaadarraren eskuin ertzaren bizikletazko ardatzaren bidez) eta Bizkaia Zubiaren bidez 4 ardatz honekin konektatzen duten ezker ertzeko udalerriei ere. Era beran, bi jarduketa hauek ondoren luzatzen dira, Plentziaraino kostaren lerroan kokaturik dauden udalerriei konexioa edota sarbidearen hobekuntza errazteko (Berango, Sopela eta Barrika).

Azkenik, nabarmendu beharra dago Itsasadarreko bi ertzak lotuko dituen Lutxanako zubi berrian bizikletazko ebazpen baten gaikuntzak, baita bere Ezker eta Eskuin Ertzeko ardatz ornodunarekin ondorengoko loturek, Bilbo - Ezker Ertza - Eskuin Ertza triangeluaren lotura praktiko berri bat baimenduko duela, honek, bizikletazko etekin gehieneko esparruaren barneko sarbide erraztasun berriak ekartzen dituelarik (5 - 7,5-10 Km. Bitarte).

Cadagua

Ibilbidea osora:

27.652 metro

Zuzenean ukituriko Biztanleria:

23.419 biztanle.

Zein udalerritan garatzen da:

• Barakaldo
• Alonsotegi
• Güeñes
• Zalla eta Balmaseda

Ardatz hau Burtzeñatik (Barakaldo) Balmasedaraino doa, Cadagua ibaiarekiko paraleloa delarik (hortik dator bere izena). Ibilbide hau, FEVE-ak alde batera utzitako tarteak ahalik eta gehien aprobetxatzeko definiturik dago; FEVE-a, gaur egun bidaiari eta merkantzia zerbitzuak ematen dituen plataformaren jabe da, proportziorik handienean ibaiaren ezker ertzean emango dena, baita La Robla-ko trenbidearen antzinako plataformaren jabe ere , ibaiaren eskuin ertzean garatzen dena proportziorik handienean.

Bilbo – Guenes/Zalla tartearen trenbide berrantolaketa berriak, Bilbo eta Barakaldotik Balmasedara doan eta Alonsotegi, Guenes eta Zallatik pasatzen den tarte horretan zehar PDC-ak egindako bizikletazko apustuari erantzuna suposatuko du.

Jakin den bezala, trenbide enpresa, gaur egun, Bizkaiko Lurralde Historikoaren mugape honetan ematen duen zerbitzuaren zati handi batetan zehar bide bikoitzeko ibilbide berri baten alternatiba ikertzen ari da. Zehaztasun handiagoz, ibilbide berriko proiektua, Sustapen Ministerioan epe informatiboan dago.

Ardatz honen bizikletazko ibilbideak deskribatzen duen dokumentazioan, era berean, aurrikusi daitekeen trenbidearen ibilbide berria, baita honen zati zehatzetan ikertu diren alternatiba ezberdinak ere zehazten dira. Era honetan, FEVE-ak egun dagoen bidearen zatiak alde batera uzten dituen tokietan, Zuzendaritza Planean bildutako proposamenak birdoitzea bizikletazko ibilbideen bidez burutuko du, gauza berbera egingo duelarik FEVE-aren ibilbide berriak barneratzen ez dituen antzinako Robla-ko zatiekin. Honen bidez, ibilbide koherente eta erasoak bermatzen ditugu eta bizikletazko ebazpena, egun burutzen edo ikertzen ari diren hiri antolamendu berriko udal proiektuetan barneratzen ditugu, bai Alonsotegin baita Guenesen ere.

Bestalde, bai Zallan baita Balmasedarako sarbidean ere, bizikletazko bidea, bide leunetatik joateaz gain, hirigunearekin ongi konektatuz beraz, paisaia eta historiari dagokionez balio handia duten parajeak bisitatzen ditu, adibidez, Bolunburu eta La Herrera; gainera, zenbait kasuetan bere burutzerako, osagarrizko zerbitzuetara zuzendurik dauden ibilbideak aprobetxatzen ditu, adibidez, zonako saneamendu ibilbideak.

Azkenik, aipatu beharra dago planteamendu honek ez duela arazo berezirik suposatu behar funtzionamenduan jartzeko, trenbide eraikuntza proiektuaren (FEVE) zain egon beharreko logika izan ezik, definitu barik dagoena oraindik, eta ondorioz, lurraldeen jabegoaren ebazpena izan ezik; Kastresana eta Burtzeñako konexioaren artean dagoen ibilibideak arazo handiagoak ditu, hau, alde batera utzitako trenbide azpiegituretan eman beharrean, garrantzitsua den eta, gainera, Barakaldoko Udalak, industriaren ikuspuntutik garatu eta indartu nahi duen zona bat zeharkatzen duen ibilgailu astunen trafikoa duen errepide bati egokituta dagoelako.

Azken zentzu honetan, ardatz honek hurbiletik behatu beharko du “Bilbo Metropolitarraren esparru funtzionalean Trenbide Sarearen Ikerketa” nola zehazten den, non FEVE-aren ibilbidean eraldaketa ezberdinak proposatzen diren, zehazki, Kastresana eta Basurto (Bilbo) artean dagoen ibilbidean. Izan ere, zenbait ebazpenek, Bilborako sarrera 5 edo 6 minututan murriztea planteatzen dute, bi puntuen arteko ibilbidea (edo honen tarteak, alternatiba ezberdinen arabera) aldatuz eta egungo plataforma alde batera utziz. Beraz, bideragarrienak diren alternatiben artean, agian, azken tarte konfliktibo honentzako ebazpen bat egon daiteke; bizikletentzako ebazpen homogeno bat suposatzeaz gain eta interes handiko tarte baten barneratzea suposatzeaz gain, bai 5 ardatz honentzako, baita Bilboko udalerriarentzako, aurrerago, 9 ardatza jotzerakoan nabarmenduko dugun bezala (Ikus, Erantsietan, Bilboko Udal Terminoari dagokion aipatutako ardatzari dagokion planoa).

Urdaibai

Ibilbidea osora:

30.412 metro

Zuzenean ukituriko Biztanleria:

39.405 biztanle.

Zein udalerritan garatzen da:

• Bermeo
• Mundaka
• Sukarrieta
• Busturia
• Murueta
• Forua
• Kortezubi
• Gernika-Lumo
• Ajangiz
• Muxika

Ardatz honek, Muxika eta Bermeoko udalerriak batzen ditu. EuskoTren linearen tren geltokitik hasten da; EuskoTren honek, gainontzeko Lurraldeko Bizikletazko Sarearekin komunikazio lanak burutzen ditu, zailtasun orografikoek eta ibilbidearen zailtasunek Amorebieta-Etxano eta Muxikaren arteko garraioa trenez egitera behartzen gaituenean ezik, intermodalitate eta era sostengarri eta egokiaren erabilera konbinatuaren indatzearen akordioaren arabera eta, batera, ibilbideen definitzerako ezarritako tarteen irizpideen arabera.

Ardatzak norabide bat jarraitzen du, non BI-2235 errepideak ia une guztietan norabidezko erreferentzia argi bat zehazten duen. Baino ardatzaren egiturazko euskarri bat, bide horretarako proposatutako eraldaketa berak suposatzen du; zehaztuz, Forua eta San Cristobal (Busturia) artean dagoen tartea. Honi, bizikletazko ebazpen ezberdindu batez gain, ibilgailu mekanikoen trafikotik babesturiko ebazpen bat barneratzen zaio, lorategi bat barneratuz (Bizikleta-aldaia).

Honela, Muxikako geltokitik hasita, gure ardatzak Gernika-Lumo norabiderantz jotzen du Oka ibaiaren eskuin ertzetik; orduan udalerri honetako Udal Bizikletazko Sarearekin konektatzen du (Udala burutzen ari den Hiri Mugikortasunaren Planaren garapenaren barne bere onarpenaren zain) Txaporta auzoaren altueran. Udal Sare hau, printzipioz, udalerriko bi arterietan (Iparragirre eta Bizkaia kalea) bizikletazko ebazpenen gaikuntzan eta Gernika-Lumoko Hiri Antolakuntzarako Plan Orokorrak sortzen duen bide berrian sostengatzen da, azken hau, Kortezubi, Gautegiz-Arteaga eta ondartzetara jotzeko BI-2238-arekin konektatzen duen ingurabide errepide berriarekiko paraleloa delarik. Batera, Lorategieta altueran, Foruako mugatik hurbil, errepide hau eta BI-2235-a konektatzeko proiektatutako adar berrian, Bizikleta-Aldai motako ebazpen bat biltzen da ere, bi puntuen arteko igarotze segurua baimenduko duena.

Gure ardatzak Murueta eta Busturia bidean jarraitzen du, eta batera, Itsasadarraren jaitsieran zehar astialdiko helburu argi bat duen tarte bat proposatzen da. San Cristobal-etik aurrera ardatza herri galtzada asfaltatu ezberdinetatik garatzen da (bide seinaleztatu konpartitua), erantsitako planoan zehazten den bezala, Sukarrieta eta Mundaka udalerrietara heldu arte; bertan bere hiri ibilbidearekin konektatzen da eta Berastegitik Bermeorako biderantz jotzen da; gainaldeko pasabide baten bidez Errosane altueran BI-2235-era bueltatu eta hirigunera helduko gara. Bestalde, gogoratu beharra dago udalerri honek, Matxitxakorako bidean, gutxi gora behera 1.200 metroko bizikletazko bide prestatu bat duela.

Arratia

Ibilbidea osora:

16.397 metro

Zuzenean ukituriko Biztanleria:

9.645 biztanle.

Zein udalerritan garatzen da:

• Lemoa
• Igorre
• Arantzazu
• Artea
• Areatza
• Zeanuri

Bide honen zatirik handiena herri galtzada asfaltatuetan garatzen da, eta ondorioz, “bide seinaleztatu konpartitu” izeneko tipologia ia konstante bat da ibilbidearen zatirik handienean. Ardatz honen oinarri den azpiegiturazko elementu garrantzitsu bat, Artea eta Zeanuri udalerrien arteko komunikaziozko barne errepideak osatzen du (BI-3530), N-240-arekiko paraleloa dena.

Honela, gure ardatza Lemoako Teileria auzotik hasten da eta Arratia ibaiarekiko paraleloa da, ibaian gora, Igorrerako norabidean, Larrabeiti eta Landaipitu auzoak zeharkatuz Urkizuraino heldu arte, Igorreko udal terminoan kokatuta. Puntu honetatik ibilbideak jarraitzen du, Igorreko hirigunera heldu arte.

Olaberriko hirigunea zeharkatzen dugu eta Arantzazu-Hoitirako bidean jarraitzen dugu, herri galtzada berriz ere hartu arte, Bildosola (Artea) zonara eramango gaituena; bertan, Sprilur gizartea industri poligono bat garatzen ari da, zeinari bizikleta bidexka motako bizikletazko ebazpen bat lotzen zaion, baita N-240-tik poligonoaren sarreran Bizikleta-Aldai bat ere, era berean errepide hau gurutzatzea baimenduko diguna BI-3530-a helduz; azken honek, Aratza zeharkatu eta gero, Zeanuriraino eramango gaitu.

Txorierri-Mungialdea

Ibilbidea osora:

30.806 metro

Zuzenean ukituriko Biztanleria:

29.069 biztanle.

Zein udalerritan garatzen da:

• Gamiz-Fika
• Mungia
• Derio
• Loiu
• Zamudio
• Sondika

Ardatz hau Bilbon hasten da, Montaño eta Lorategi Hiritiko zonatik, Artxandako hegalean; bertatik, antzina, Lezamako Vía Vieja izeneko trenbidea zebilen (alde batetik, gaur egun izen berbera duen Bilboko kaletik erdigunera heltzen zena eta, bestetik, Zamudio eta Lezamarantz jotzen zuena). Hain zuzen ere, gure ardatza, puntu honetan antzina geltokia edo nasa zen eraikuntzatik hasten da, ondoren tunel baten bidez Artxanda zeharkatzeko, Txorierrirako bidean, jaitsiera motel eta jarraikako batetan. Nabarmendu beharra dira, batera, ardatz honetara jotzeko erraztasunak; honek Artxandako funikularra bertan izatea baimentzen du, hots, hiriburuaren erdigunearekin konektatzen duena.

Ardatzak antzinako plataforma berreskuratzen du bizikletazko eta oinezko erabilerarako hain zuzen ere, Txorierriko pasabidera heldu arte, Bidegurutz izeneko zonan. Puntu honetatik Derioko bidea jarraituko dugu, Asua ibairekiko paraleloa, hilerritik hurbil dagoen zonatik gurutzatzeko, aireportuaren zona erreserbatuaren mugan hain zuzen ere. Honela, San Isidro-ko zonara helduko gara, Derioko udal terminoan oraindik, non San Esteban-eko zonarako gurditxoentzako antzinako bideen tarte batzuen udal egokitzapenerako planak dauden; orduan, Bilbao-Lutxana-Mungia antzinako trenbidearen ibilbidearen hondarretara hurbilduko gara, hots, gure ardatzak aprobetxatuko duena oraindik mantentzen diren tarteetan. Honela, Oroñokoko zonara helduko gara, Loiu udal terminoari dagokiona, Aiartzako antzinako geltokitik hurbil dagoena, dagoen azpiko pasabide baten bidez Aireportura jotzeko autobia gurutzatu eta gero. Puntu honetan, ardatzak trenbidearen antzinako plataformarekin bat egiten du, Bilbo-Dero-Mungiako antzinako errepidera heldu arte (BI-3715). Bertatik jarraituko dugu, bizikletazko igarotzeari egokituz, Beaskoako zonan antzinako trenbidearen ibilbidera bueltatu arte, Mungiako udal terminoan; hau, udalerriaren erdigunera heldu arte ez dugu utziko.

Hirigunea, hiri bizikletazko ibilbide batetik zeharkatuko dugu, udala gaur egun garatzen ari den mugikortasun programaren barne, eta BI-3102 errepidera helduko gara, Gamiz-Fikarako bidean; hau, gure ardatz guztien ibilbideetan bezala, bizikletentzako prestaturik egongo da. Era berean, bizikletazko adar bat gaituko da, hots, Mungiako hirigunetik hasita Larramendiko zonarantz joko duena, non eskola biztanleriare proportzio handi bat biltzen den, gurditxoentzako antzinako bide baten berreskurapena aprobetxatuz.

Bilbo-Udal esparrua

Ibilbidea osora:

38.984 metro

Zuzenean ukituriko Biztanleria:

349.972 biztanle.

Zein udalerritan garatzen da:

Bilbo.

Aipatu dugun bezala, Bilbok garrantzi berezia hartzen du Lurraldeko Bizikletazko Sarearen multzoaren zerbitzuan jartzean, bai hiriburu bezala duen garrantziagatik eta honek dakartzan bidaiengatik, baita, neurri handi batetan, gure Lurraldeko sare den ardatz multzoaren elkarloturagatik ere. Horrexegatik, Bilboko udal esparrua, gainontzekoenganako independente den ardatz bat bezala aztertzeko beharra baloratu dugu, nahiz eta benetan horien guztien parte izan, zuzenki edo ez-zuzenki. Era honetan, zuzenki 1, 2, 3, 5 eta 8 ardatzekin zuzenean erlazionaturik dagoela egiaztatu ahal izan dugu, eta ez-zuzenki gainontzeko 4, 6 eta 7 ardatzekin.

Ondorioz, Bilboko Udal Bizikletazko Sarea, bere bizikleta barne beharretan oinarritzeaz gain, Bizkaia mailan lurralde errealitate horretan oinarrituz orientatzen da. Honela, bi ibilbide nuklear handiz artikulaturik dago, elkarren artean elkarloturikoak eta hirigunea zeharkatzen dutena: Elorrieta-Euskalduna-Ametzola-Miribilla linea, Euskalduna-Ametzoa tartean bitan banatzen dena (Areilza Doktoretik eta Termibus eta Trenbidearen Etorbidetik hurrenez hurren), eta Zorrotzatik Arenaleraino Itsasadarrarekiko paralelo den lineatik, bitan banatzen dena Itsasadarraren bi ertzetara, Euskalduna-Udaletxea tartean.

Bizikletazko linea zentral hauetan ikus daitekeen bezala, baita oinarrizko udal sarea osatzen duten ibilbideetan ikus daitekeen bezala ere, aukerazko lurzoru berrien garapenean bizikleta agertzen da; hauek, era berean, hiriko erdiguneari edo erreferentzia zonari erantzun ematen diote, eta beraz mugikortasunaren sortarazleak dira. Honela, bizikletaren eta garraio iraunkorraren era berrien erabilgarritasun horri erantzun emateaz ari gara planifikatzearen unetik.

9 Ardatz hau osatzen duen Udal Sarea, aipatutako lehenengo ibilbide nuklear handiaren zabalkuntzarekin osatzen da, Termibus-aren enklabeak eta Basurtoko zonarantz Metro eta Renfe-ren San Mameseko geltokiek suposatzen duten zentro intermodalaren altueran, Bilbao Ría 2000 garantzen ari den esparru horrentzako guztiarentzako antolamendu berriaren barne, eta Zorrotza eta Kastresana zonarantz; bertan bizikletazko erabilerarako Feve-aren egungo ibilbidea aprobetxatuko dugu, enpresa honek Bilboko sarrera berrien gaikuntza burutu ostean, Cadaguako 5 Ardatzean aipatu dugun “Bilbo Metropolitarraren esparru funtzionalean Trenbide Sarearen Ikerketan” bildutakoak. Honek, Bilbo eta aipatutako ardatza hobeto lotzeaz gain, “Burtzeña konexioa” izena duenaren bidez ardatz horrek planteatzen zuen arazo nagusia era pozgarri batez ebaztea baimentzen du.

Era berean, Sareak beste osagarri bat du; Txurdinaga-Begoñan, Atxuri-La Peñan, eta, bai Hedaguneko baita Alde Zaharreko erdialdeko kaleetan kokatutako beste zenbaitetan kokatutako jarduketak, hiritik bizikletarekin igarotzea erraztea eta baimentzea, eta udalerriko bizikletazko linea garrantzitsuei hurbiltzea eta haiekin konektatzea helburu dutenak, baita Lurraldeko Sareko ardatzei jotzea ere. Hiriak berak trafikoa baretzeko neurri ezberdinak dituela ahaztu gabe, hots, bizikletazko igarotzea errazteaz gain, garraiobide forma guztien elkarbizitza zuzena baimenduko duena.

Bestalde, eta ardatz honen hiri ezaugarri argiak direla-eta, bertan, bizikleta bideen gaikuntzarako ebazpen eta tipologia zerrenda zabala bilduko da, esparru geografiko honetan eta, hiri eta mugikortasun ezaugarri propioak direla-eta, bizikletazko ailegaerraztasun errealitate gehienak elkarbizitzan aritzen direlako.

Lea-Artibai

Ibilbidea guztira:

62.169 metro

Zuzenean ukitzen den biztanleria:

25.560 biztanle

Zeharkatzen diren udalerriak:

• Lekeitio
• Mendexa
• Amoroto
• Gizaburuaga
• Aulesti
• Munitibar-Arbatzegi Gerrikaitz
• Ondarroa
• Berriatua
• Markina-Xemein
• Etxebarria
• Ziortza-Bolibar

Bizikletetarako bi bidek egituratzen dute ardatza. Bideok izena ematen dieten bi ibaien paraleloan doaz, Lea eta Artibai ibaien ondo-ondotik alegia. Bestalde, badira beste bizikleta-bide batzuk ere, Bizikleta-bideetarako Plan Zuzentzailean bizikleta-bideoi doakien soluzio bereziren batekin konektaturik ez daudenak.

Ardatz hori ez zen agertzen Bizikleta-bideetarako 2003-2014rako Plan Zuzentzailearen hasierako diseinuan. Hain zuzen ere, Gernika-Markina funtzio-arloaren eremu geografikoan bizikleta-bideei dagokien ardatz egituratzaile bakarra Urdaibaiko ardatz deritzona zen, hau da, Muxikatik Bermeora doan bizikleta-bidea.

Hala ere –eta kontuan hartuta Plan Zuzentzaileak koordinazio arloan izaera dinamikoa duela, hasierako foru plangintzekin batera beste toki erakunde eta eskualde erakunde batzuek bizikleta-bideen egituraren arloan zehaztu dituzten proposamenak eta jarduketak ere sartu baitira–, 2007. urtean ardatz berri hori sartu zen Planean, Munitibar eta Mendexa lotzen dituen eta Lea ibaiaren ondoan dagoen bizikleta-bidea zabaldu ondorik (hala ere, bizikleta-bideei dagokien ardatzean izen bera duen Mendexako auzoko Leagiko zubiraino doan pasealekuaren 21 kilometroak baino ez dira sartu, arestion aipatu dugun pasealekuan ezinezkoa baita bizikletan ibiltzea). Leako Mankomunitateak jarduketa bat sustatu zuen, eta jarduketa horrek Foru Aldundiaren finantzaketa izan zuen, Ingurumen Sailak beren beregi gaitutako aurrekontuaren bidez.

Leagitik aurrera, BI-2045 errepidera sartzeko zubia zeharkatu ondorik, ardatza Lekeitioko udalerrian sartzen da eta Udalak diseinatutako sarea bereganatzen du.

Bestalde, Artibai aldeko udalerri batzuek egindako lanari (berbarako, Etxebarrin eta Markinan esku-hartze zehatzak burutu ziren), Ondarroako Udalak sustatutako bizikleta-bideetarako plangintzari eta 21 Toki Agendaren eskualdeko arduradunek bultzatu zituzten aurretiazko diseinu-lanei, proiektatu zen bizikleta-ibilbidea gehitu zitzaien. Ibilbide horrek Artibai eskualdeko udalerriak zeharkatzen eta lotzen ditu: Zirotza-Bolibarretik Ondarroara. 33 kilometrotik gorako bizikleta-konexioa da, BI-633 errepidea bera erreferentzia nagusitzat duena; konexio hori, hasieran, zati handi batean behintzat, Artibai ibaiaren ertzeko edo hurbileko soluzioekin planteatua dago. Horrezaz gainera, Lea ibaitik hur doan bidearen kasuan bezala, bizikleta-bideak egituratzeko udal plangintzak ere bere gain hartzen ditu (zeharkatzen dituen udalerriei doakienez), horiek oro gauzatzen diren neurrian.

Beste herrialde batzuetako esperientziak berresten digunez, erlazio zuzena dago azpiegiturak eraikitzearen (sarea) eta erabiltzaile-ziklisten kopuruaren artean, ziklisten kopurua askoz bizkorrago handitzen baita bizikleten erreiak egiten (edo birdoitzen) diren tokietan, eta igoera hori motelagoa da bizikletaren aldeko horrelako hobekuntzarik egon ez den tokietan.

Hala ere, esperientzia horiek eta bizkaitarrek gure lurraldean bizikleta garraiobide alternatibo lez ezartzeari buruz emandako iritziak aztertuta, jakin badakigu bizikleten azpiegiturak hobetzea beharrezkoa dela baina ez nahikoa. Izan ere, ezinbestekoa da bizikletaren irudia aldatzea eta bizikletaren balioak sustatzea. Bizikleta ezin izan daiteke ondo pasatzeko eta aisialdirako ibilgailua bakarrik, edo gazteentzat edo “zoro gizajoentzat” bakarrik. Beraz, aldi berean ezarri behar dira erreiak egiteko eta erreion sustapena egiteko politikak.

Nahi baduzu, Bizkaiko mapa orokorra bistaratu dezakezu zehatz-mehatz jakiteko bizikleta-bide guztien oraingo egoeraren berri. Gainera, ardatz edo udalerri jakin bat hauta dezakezu mapa gainean klikatuta.